شرح زندگاني لط� الله نيشابوري

مولانا لط� الله نيشابوري از شاعران قرن هشتم و آغز قرن نهم هجريست که پايان عهد ايلخانان و دوران طغا تيموريان و آل کرت و سربداران و تيمور و �رزندانش اميرانشاه و شاهرخ را درک کرده و بسياري از شاهان و صدور, بويژه اين سه تن اخير را مدح گ�ته است. نامش لط� الله بوده و نظر به مقامات معنوي که داشته از وي همه جا به عنوان مولانا ياد مي کرده است. او از نام خويش براي تخلص شعريش است�اده مي کرده و لط� تخلص مي کرده است. در نيشابور بدنيا آمده و در اول عمر خود در همانجا به تحصيل علم و کسب هنر پرداخت و پس از آنکه شاعري کار آمد شد به خدمت خواجه علاءالدين محمد �ريومدي صاحب ديوان خراسان روي آورد و در آنجا با ابن يمين �ريومدي آشنايي يا�ت و اشعار خود را بر او عرضه کرد و مورد تشويق و تحسين آن استاد قرار گر�ت. بخشي از آگاهي ما از احوال دوران شباب شاعر و بدايت حال او متخذ از قصيده ايست در ديوان شاعر با مطلع:
ياد شب Ùˆ روزي Ú©Ù‡ مرا يار قرين بود                     با يار قرين کلبه من خلد برين بود

ونشان مي دهد که در خانداني مر�ه و صاحب مکنت بدنيا آمد و از تحصيل علوم ادبي و مطالعه ديوانهاي شاعران تازي گوي برخوردار شد و پس از �راغت از دانش اندوزي و ادب آموزي به مديحه گويي و غزلسرايي پرداخت و در مجلس علاءالدين محمد �ريومدي از دوستي و همنشيني ابن يمين و تحسين و تشويق او بهره مند شد و پايان عمر را در پريشانحالي گذراند. از ميان سربداران کساني که ممدوح لط� الله بودند عبارتند از: تاج الدين علي چشمي معرو� به علي شمس الدين (مقتول به سال ۷۵۵) نظام الدين يحيي کرابي (مقتول بسال ۷۵۹) و خواجه نجم الدين علي مويد (۷۶۶-۷۸۸هجري) و از ميان تيموريان نخست خود تيمور گورکان سپس جلال الدين ميرانشاه و شاهرخ را ستود. بنابر اشارات تذکره نويسان وي از ولايت بهره يي داشت و بکار دنيا کم الت�ات بود و در آخر عمر و روزگار پيري از شهر نيشابور به ديه اس�ريس که به قدمگاه امام رضا (ع﴾ مشهور است ر�ت و در باغي که داشت بسر برد و عاقبت در همانجا بسال ۸۱۶ هجري بدرود حيات گ�ت. تقي الدين کاشي نزديک به هشتصد بيت از اشعار لط� الله را در تذکره خلاصه الاشعار خود نقل کرده است و شادروان سعيد ن�يسي نوشته است که ديوان وي نزديک چهار هزار بيت بدست است.